recenzje / ESEJE

Mapa podróży

Grzegorz Woźniak

Recenzja Grzegorza Woźniaka z książki Geografie Giovanniego Catellego, która ukazała się w 2014 roku w czasopiśmie „Lampa”.

Okladka__Geografie__rgb Biuro Literackie kup książkę na poezjem.pl

Książka Giovanniego Catellego (ur. 1965) w układzie utworów i ich konstrukcji w pewien sposób kontynuuje metodę literacką Charlesa Baudelaire’a z Paryskiego splinu. W narracji, poetyckiej przestrzeni nawiązuje do metafor francuskiego poety René Chara. To bardzo ciekawa poetycka proza. Każdy obraz ma w sobie melancholijny pejzaż, jest próbą zatrzymania w słowie cienia, rzucanego przez czas. Catelli pisze: „(…) jesteśmy sami, szukamy, nie mając przed sobą prawdziwego światła, i pozostaniemy takimi w ciemności, w ślepym łoskocie, w jeszcze większym mroku (…)”. Książkę włoskiego poety czyta się bardzo dobrze, zasługa w tym tłumaczenia, wyczuwa się w niej sens podroży, rzucany przez poetycką przestrzeń. Jest w tych metaforach-obrazach nawiązanie do literackiej wędrówki Homera i Dantego, ale w tej poetyckiej podróży chodzi o wyzbycie się obcości, zmiana miejsca wynika z braku korzeni, z tego, że nie zamieszkujemy już w kulturze, cywilizacji, jesteśmy „poza”: poza domem, poza tradycją, poza życiem. Przywołałem Baudelaire’a, który zadawał obcemu przybyszowi pytanie: gdzie leży jego ojczyzna, i odpowiadał, że nie wie, pod jakim leży niebem. Tęsknota Catellego jest czysta, niemalże „wydestylowana”, kolejne poetyckie obrazy są zastygłą przestrzenią wspomnienia. Współczesne poczucie bezdomności pozwala nam tylko zamieszkiwać w metaforze i sztuce: „(…) tylko ja nadal stoję o kilka kroków od przepaści i zaciskam w dłoniach tę nieruchomą chwilę, wpatruję się w coś, czego istnienia nikt nawet nie podejrzewał (…)”. Pojedynek artysty z pięknem zawsze kończy się triumfem natury, śmierci, ale może podróż neutralizuje smutek, pozwala opisać cień, rzucany przez istnienie.

Promocja książki włoskiego poety w Łodzi odbyła się w ramach cyklicznych spotkań w „Małej Literackiej” w Teatrze Nowym. Ciekawe, że teatr staje się poetycką agorą, metafora łączy się ze scenicznymi obrazami, teatralną przestrzenią. W ostatnim spektaklu Tadeusza Kantora Nigdy tu już nie powrócę, wypowiedziane zostają słowa: „W nocy 24 stycznia 44 roku wrócił Ulisses do Krakowa, do swojej Itaki”. Metafory Catellego są właśnie takim powrotem i przebudzeniem. Książka włoskiego poety w swoich metaforach przywołuje „teatr cienia”, jest metafizyczną podróżą. Może sens naszego „bycia tu” to nieustanne poszukiwanie niemożliwego, poszukiwanie korzeni, by nie czuć metafizycznej samotności. Poetycka proza Giovanniego Catellego jest próbą zapełnienia bezdomności. Podróż w metaforze pozwala poecie i czytelnikowi stworzyć mapę istnienia.


Recenzja ukazała się w „Lampie” nr 9-10/2014. Dziękujemy Autorowi za wyrażenie zgody na przedruk.

O AUTORZE

Grzegorz_Wozniak_300x300
Grzegorz Woźniak

Urodzony w 1964 roku. Poeta, prozaik, krytyk literacki (stały recenzent czasopisma literackiego „Lampa”). Debiutował w 1993 roku tomikiem poetyckim „Zwiastowanie”. W 1999 roku wydał powieść „Krzyk-Rozpacz. Requiem Bogu spisane przez oszalałego mnicha”. Mieszka w Łodzi.

powiązania

RECENZJE_Impresje_Justyna_Bargielska_Nudelman-Justyny-Bargielskiej

Kluska i gruz

recenzje / ESEJE Grzegorz Woźniak

Recenzja Grzegorza Woźniaka z książki Nudelman Justyny Bargielskiej.

WIĘCEJ
02_WYWIADY__Giovanni_CATELLI__Mieszkać z daleka

Mieszkać z daleka

wywiady / O KSIĄŻCE Anna Wasilewska Giovanni Catelli

Rozmowa Anny Wasilewskiej z Giovannim Catellim, towarzysząca premierze książki Geografie, wydanej nakładem Biura Literackiego 25 września 2014 roku, a w wersji elektronicznej 16 października 2017 roku.

WIĘCEJ
05_RECENZJE__Dawida GOSTIŃSKI__Rozedrgana mapa

Rozedrgana mapa

recenzje / ESEJE Dawid Gostyński

Recenzja Dawida Gostyńskiego, towarzysząca premierze książki Geografie, wydanej nakładem Biura Literackiego 25 sierpnia 2014 roku, a w wersji elektronicznej 16 października 2017 roku.

WIĘCEJ
06_RECENZJE__Monika BRĄGIEL__Kruche Schronienie. Giovanni Catelli – Geografie

Kruche schronienie. Giovanni Catelli – Geografie

recenzje / ESEJE Monika Brągiel

Recenzja Moniki Brągiel, towarzysząca premierze książki Geografie, wydanej nakładem Biura Literackiego 25 sierpnia 2014 roku, a w wersji elektronicznej 16 października 2017 roku.

WIĘCEJ
06.2_RECENZJE__Joanna RAŚ__Geografie Catelliego

Geografie, Giovanni Catelli

recenzje / ESEJE Joanna Roś

Recenzja Joanny Roś z książki Geografie Giovanniego Catellego, która ukazała się w 2014 roku w portalu Strona Tytułowa.

WIĘCEJ
06.3_RECENZJE__Tymoteusz MILAS__Egotrip

Egotrip

recenzje / ESEJE Tymoteusz Milas

Recenzja Tymoteusza Milasa z książki Geografie Giovanniego Catellego.

WIĘCEJ
06.5_RECENZJE__Giovanni CATELLI__Komentarz Giovanniego Catellego

Komentarz Giovanniego Catellego

recenzje / KOMENTARZE Giovanni Catelli

Autorski komentarz Giovanniego Catellego w ramach cyklu „Historia jednego tekstu”, towarzyszący premierze książki Geografie w przekładzie Anny Wasilewskiej, wydanej nakładem Biura Literackiego 25 sierpnia 2014 roku, a w wersji elektronicznej 16 października 2017 roku.

WIĘCEJ