recenzje / KOMENTARZE

Miłość prywatna, miłość polityczna

Jakub Głuszak

Komentarz Jakuba Głuszaka w ramach cyklu „Historia jednego tłumaczenia”, towarzyszący premierze książki 21 wierszy miłosnych, wydanej w Biurze Literackim 11 lipca 2016 roku.

Biuro Literackie kup książkę na poezjem.pl

Z twórczością Adrienne Rich zetknąłem się za sprawą Zrodzonych z kobiety. Zawarty w książce potężny ładunek prawdy był dla mnie wówczas jedynie teorią, ale zaintrygowany tą lekturą wkrótce sięgnąłem po wiersze autorki. Było to niedługo przed jej śmiercią (zmarła 27 marca 2012 roku).

Cykl 21 wierszy miłosnych zafascynował mnie swoją odmiennością od konwencjonalnej poezji erotycznej: nie ma tu ani narcystycznej introspekcji, zachwytu nad siłą własnej miłości, katalogu żalów i przewin; nie jest to też poezja pochwalna. Uderzające jest natomiast, jak ściśle Rich wiąże miłość – rozumianą bardziej jako konkretne doświadczenie związku niż abstrakcyjne uczucie – z kulturą i miejscem, jakie przewiduje ona dla tej miłości. „Prywatne jest polityczne” – nie można oddzielić się od społeczeństwa i żyć zgodnie ze swoimi pragnieniami, jeśli społeczeństwo nie przewidziało ram dla tych pragnień. Inaczej niż chociażby w wielu erotykach pisanych przez mężczyzn, w których zmiana płci obiektu westchnień nie zmieniłaby wiele w samych wierszach, u Rich od początku jasne jest, że chodzi o miłość dwóch kobiet, a homofobia seksistowskiego społeczeństwa tę miłość niszczy.

W polskiej kulturze nie rozpowszechnił się zanadto ten model pracy intelektualnej, jaki tworzyła i realizowała Adrienne Rich: teoretyczki kultury, poetki, ale też radykalnie lewicowej działaczki politycznej (sympatyzowała m.in. z Partią Czarnych Panter i była zaangażowana w ruch antywojenny) – a na pewno nie mógł być powszechny w latach 60. i 70., w czasach amerykańskiej drugiej fali feminizmu. A i druga fala feminizmu została przyswojona, przynajmniej w głównym nurcie, przede wszystkim w postaci konserwatywnych mitów na jej temat. Tymczasem jej dorobek jest wciąż jak najbardziej aktualny dla współczesnej Polski. Chciałbym więc, aby ta książka była przede wszystkim wciągającą i wzruszającą lekturą, ale też głosem interwencyjnym – tak, jak zaplanowała to autorka.

O AUTORZE

Jakub Głuszak

ur. w 1982 r., tłumacz, programista, poeta. Często mylony z popularniejszym, młodszym i przystojniejszym Jakubem Głuszakiem ‒ trenerem siatkarskim.

powiązania

z głębi czasu

utwory / premiery w sieci Jakub Głuszak

Premierowy zestaw wierszy Jakuba Głuszaka z głębi czasu. Prezentacja w ramach projektu „Druga książka 2020”.

WIĘCEJ

Wiersz doraźny: Gwatemala

utwory / premiery w sieci Aglaja Janczak Aleksander Trojanowski Antonina Tosiek Jakub Głuszak Jakub Pszoniak Paweł Harlender

Finałowy zestaw „Wierszy doraźnych 2018” autorstwa Jakuba Głuszaka, Pawła Harlendera, Aglai Janczak, Antoniny Małgorzaty Tosiek, Aleksandra Trojanowskiego, Jakuba Pszoniaka.

WIĘCEJ

Druga książka

nagrania / Stacja Literatura Jakub Głuszak Paulina Małochleb Sławomir Elsner Szymon Słomczyński

Spotkanie autorskie “Druga książka” z udziałem Sławomira Elsnera, Jakuba Głuszaka, Szymona Słomczyńskiego i Pauliny Małochleb w ramach festiwalu Stacja Literatura 21.

WIĘCEJ

Trochę ziemia nieznana

wywiady / O KSIĄŻCE Jakub Głuszak Joanna Mueller

Rozmowa Joanny Mueller z Jakubem Głuszakiem, towarzysząca premierze książki 21 wierszy miłosnych, wydanej w Biurze Literackim 12 lipca 2016 roku.

WIĘCEJ

[Zmienić narracją tożsamościową niczym kobieta]

dzwieki / RECYTACJE Jakub Głuszak

Wiersz z antologii Połów. Poetyckie debiuty 2011, zarejestrowany podczas spotkania “Połów 2011” na festiwalu Port Wrocław 2012.

WIĘCEJ

Przymus heteroseksualności a egzystencja lesbijska

recenzje / ESEJE Adrienne Rich

Fragmenty eseju Adrienne Rich w przekładzie Aleksandry Kamińskiej opublikowanego w książce 21 wierszy miłosnych, wydanej w Biurze Literackim 11 lipca 2016 roku.

WIĘCEJ

Trochę ziemia nieznana

wywiady / O KSIĄŻCE Jakub Głuszak Joanna Mueller

Rozmowa Joanny Mueller z Jakubem Głuszakiem, towarzysząca premierze książki 21 wierszy miłosnych, wydanej w Biurze Literackim 12 lipca 2016 roku.

WIĘCEJ

Musimy wpatrywać się w brak

recenzje / ESEJE Zuzanna Sala

Recenzja Zuzanny Sali towarzysząca premierze książki 21 wierszy miłosnych Adrienne Rich, wydanej w przekładzie Jakuba Głuszaka w Biurze Literackim 11 lipca 2016 roku.

WIĘCEJ