książki / POEZJE

Wyspa na Księżycu

Tadeusz Sławek

William Blake

Fragment książki Williama Blake’a Wyspa na Księżycu, w tłumaczeniu Tadeusza Sławka, która ukazała się w Biurze Literackim 2 marca 2020 roku.

Okladka__Wyspa_na_Księżycu.indd Biuro Literackie kup książkę na poezjem.pl

Pasterz

Jakże los Pasterza słodki,
Po łąkach krąży dzień cały,
Dzień długi swych owiec dogląda,
Boga śpiewając wciąż chwałę.

Wszak słyszy jagnięcia wołanie
I owcy odpowiedź po chwili,
Spokojny ich żywot, bo wiedzą,
Że Pasterz wciąż czuwa nad nimi.


Łąka rozśpiewana

Gdy wstają ranne zorze,
Szczęśliwe niebiosa hoże.
I Dzwony brzmią radośnie,
Przywitać pragną wiosnę.
Skowronka oraz szpaków
Także z pól wszystkich ptaków
Wniebogłosy tony,
Wdzięcznie biją dzwony,
Nasze igry cieszą słońce
Na Rozśpiewanej Łące.

Jan ma siwe już skronie,
Troski śmiechem przegonił,
Spod dębu dzieci woła,
Starcy siedli dookoła.
Śmieją się, gdy igramy,
Rzeką, „My to dobrze znamy”,
W czasach naszej młodości,
Też zaznaliśmy radości,
I takież igry widziało słońce
Na naszej Rozśpiewanej Łące.

Póki nie znużą się dzieci,
I słońce przestanie już świecić,
Kres położy zabawom,
A dzieci rusza ku ławom,
Gdzie na matek swych łonie,
Główki swoje tak skłonią,
Jak w gnieździe małe ptaki,
A sen im sklei powieki.
I nie dostrzeże już słońce
Naszych igrów na Rozśpiewanej Łące.


Grudka i kamyczek

„Miłość swych ran nie opatruje
Ani o szczęście swe zabiega,
Drugiemu jego trosk ujmuje,
W Rozpaczy Piekła skrawek Nieba”.

Tak Grudka Gliny zaśpiewała,
Gdy depcze ją kopytem krowa,
Ale Kamyczek z dna strumienia
Takie wyśpiewał słodkie słowa:

„Miłość do swej rozkoszy dąży,
Władza nad Drugim ją urzekła,
Drugiego wolność węzłem zwiąże,
I wznosi w Niebie mury Piekła”.


Wielki Czwartek

Czyż świętą jest rzeczą
W tym kraju bogatym
To, że dzieci cierpią,
A zimna ręka rzuca im ochłapy?

Czy krzyk ten pieśnią będzie?
Może wyrazem radości?
Gdy dzieci żyją w nędzy –
To kraj nędznej podłości!

Słońca nie mają nad głową.
I nic na polach nie rośnie.
Droga ich drogą cierniową.
I wieczna zima tu gości.

Tam, gdzie słońce świeci,
Gdzie deszcz na ziemię pada:
Tam głodu nie cierpią dzieci,
A nędza myśli nie zniewala.


Kominiarczyk

Mała, czarna postać, wokół śnieg i zima,
„Clip, chlip”, łka żałośnie stropiony chłopczyna.
„Gdzie twój ojciec? gdzie matka? Powiedzże mi śmiele”.
„Poszli obydwoje modlić się w kościele”.

„A że beztrosko na dworze hasałem,
I bawiłem śmiechem pola zimą skute,
„Czarne szaty śmierci nosić mi kazali,
„nauczyli pieśni, w których dźwięczy smutek.

„A żem wesół jak szczygieł, i tańczę i hulam,
„Myślą, że nie cierpię, że to nic nie boli,
„No i poszli wielbić Boga, Księdza, Króla,
„Którzy niebo wznoszą z naszej nędznej doli”.


Anioł

Cóż znaczyć mógł sen, który śniłem?
Dziewiczą Królową w nim byłem,
Przed nieszczęściem Anioł mnie chronił
Niewinnego przed upadkiem obronił!

Dnie całe płakałem i noce
On łzy ocierał, biegł ku pomocy,
Nocami łzy lałem i dniami,
Nie zdradziłem się z serca rozkoszami.

Więc próżno, odleciał w swe strony,
A dzień wstawał od zorzy czerwony;
Łzy osuszyłem, lęki uzbroiłem
Tysięcznym mieczy i tarcz żelaziwem.

I znów zleciał Anioł w mą stronę,
Daremnie, bom był uzbrojony;
Bo czas młodości uleciał i minął,
I głowa już przyprószona siwizną.


Mały włóczęga

Matko, droga Matko, tak zimno w Kościele,
A w gospodzie jest ciepło i miło i zdrowo;
Wiem, gdzie mi dobrze, gdziem mile widziany,
Mojej doli tu, na ziemi, Niebo nie pochwali.

Lecz gdyby w Kościele kufel piwa dali,
I ciepłym kominkiem dusze nam ogrzali,
Modły byśmy słali w śpiewie oraz w mowie
I wierni zostalibyśmy temu Kościołowi.

Ksiądz piłby, śpiewał, rzecz głosił radośnie,
My zaś szczęśliwi jak ptaszyny na wiosnę;
A Pani Rózga, co modli się w Kościele
Nie głodziłaby dzieci, nie karciła śmiele.

Bóg byłby jak ojciec, któremu jest mile
Widzieć jak dzieci się bawią szczęśliwe,
I z Beczką i Diabłem nie toczyłby wojny
Dałby im gęby i kaftan dał strojny.

O AUTORACH

WYWIADY__Tadeusz Sławek
Tadeusz Sławek

Urodzony w 1946 roku w Katowicach. Ukończył Liceum im. Adama Mickiewicza w tymże mieście, absolwent filologii polskiej i angielskiej na Uniwersytecie Jagiellońskim. Związany z Uniwersytetem Śląskim nieprzerwanie od 1971 roku, rektor Uniwersytetu w latach 1996-2002. Wraz z kontrabasistą Bogdanem Mizerskim autor i wykonawca esejów na głos i kontrabas. Zajmuje się historią literatury angielskiej i amerykańskiej, literaturą porównawczą, zagadnieniami życia publicznego. Ważniejsze publikacje: Calling of Jonah. Problems of Literary Voice (wspólnie z Donaldem Weslingiem), Maszyna do pisania. O teorii literatury Jacquesa Derridy (wspólnie z Tadeuszem Rachwałem), U-bywać. Człowiek, świat, przyjaźń w twórczości Williama Blake’a (2001), Antygona w świecie korporacji (2002), Ujmować. Henry David Thoreau i wsponota świata (2009), NIC-owanie świata. Zdania z Szekspira (2012), U-chodzić (2015).

by Thomas Phillips, oil on canvas, 1807
William Blake

XIX-wieczny angielski poeta, pisarz, rytownik, malarz, drukarz i mistyk, prekursor romantyzmu. Stu­dio­wał na Kró­lew­skiej Aka­de­mii Sztuk Pięk­nych w Lon­dy­nie. Na­le­żał do gru­py Sho­re­ham An­cients, zaliczany do grona poetów wyklętych w literaturze angielskiej. W 1783 roku zade­biu­tował to­mikiem Poetical Sketches (Szkice poetyckie). Kilka lat później ukazały się najsłynniejsze zbiory wierszy i rycin – Songs of Innocence (1789, Pieśni niewinności) i Songs of Experience (1794, Pieśni doświadczenia), a także prozy ‒ The Book of Urizen (1794, Księga Urizena) i The Book of Los (1795, Księga Losa). W twórczości Blake’a dominuje mitologia i metaforyka biblijna, a jego najsłynniejsze dzieła malarskie The Great Red Dragon and the Woman Clothed with the Sun (Wielki czerwony smok i niewiasta obleczona w słońce) oraz The River of Life (Rzeka życia) pochodzą z cyklu 80 malowideł zwanych Biblią Blake’a.

powiązania

18_NAGRANIA__Elizabeth Bishop, Emily Dickinson, Patti Smith__Santarém, Samotność przestrzeni oraz Nie gódź się

Santarém, Samotność przestrzeni oraz Nie gódź się

nagrania / Stacja Literatura Andrzej Sosnowski Elizabeth Bishop Emily Dickinson Filip Łobodziński Joanna Mueller Juliusz Pielichowski Patti Smith Tadeusz Sławek

Spotkanie wokół książek Santarém Elizabeth Bishop, Samotność przestrzeni Emily Dickinson i Nie gódź się Patti Smith z udziałem Tadeusza Sławka, Filipa Łobodzińskiego, Joanny Mueller oraz Juliusza Pielichowskiego w ramach festiwalu Stacja Literatura 24.

WIĘCEJ
01_WYWIADY__William Blake__Dopiero wyobraźnia wyzwoli rozum, czyniąc go faktycznie rozumnym

Dopiero wyobraźnia wyzwoli rozum, czyniąc go faktycznie rozumnym

wywiady / O KSIĄŻCE Krzysztof Siwczyk Tadeusz Sławek

Rozmowa Krzysztofa Siwczyka z Tadeuszem Sławkiem, towarzysząca wydaniu książki Williama Blake’a Wyspa na Księżycu, w tłumaczeniu Tadeusza Sławka, która ukazała się w Biurze Literackim 2 marca 2020 roku.

WIĘCEJ
04_RECENZJE__William Blake__List rozbitka z Wyspy na Księżycu

List rozbitka z Wyspy na Księżycu

recenzje / KOMENTARZE Tadeusz Sławek

Autorski komentarz Tadeusza Sławka, towarzyszący wydaniu książki Williama Blake’a Wyspa na Księżycu, w tłumaczeniu Tadeusza Sławka, która ukazała się w Biurze Literackim 2 marca 2020 roku.

WIĘCEJ
01_WYWIADY__Emily Dickinson__Wiersz jak granulka czasu

Wiersz jak granulka czasu

wywiady / O KSIĄŻCE Juliusz Pielichowski Tadeusz Sławek

Rozmowa Juliusza Pielichowskiego z Tadeuszem Sławkiem, towarzysząca wydaniu książki Samotność przestrzeni Emily Dickinson, w tłumaczeniu i wyborze Tadeusza Sławka, która ukazała się w Biurze Literackim 24 czerwca 2019 roku.

WIĘCEJ
07_UTWORY__Emily Dickinson__Samotność przestrzeni

Samotność przestrzeni

utwory / zapowiedzi książek Emily Dickinson Tadeusz Sławek

Fragment zapowiadający książkę Samotność przestrzeni Emily Dickinson, w tłumaczeniu Tadeusza Sławka, która ukaże się w Biurze Literackim 24 czerwca 2019 roku.

WIĘCEJ
18_NAGRANIA__Nick Cave, Bob Dylan, Tadeusz Sławek, Filipa Łobodziński, Jerzy Jarniewicz__Pieśń torby na pawia i Tarantula

Pieśń torby na pawia i Tarantula

nagrania / Stacja Literatura Bob Dylan Filip Łobodziński Jerzy Jarniewicz Nick Cave Tadeusz Sławek

Spotkanie autorskie wokół książek Tarantula Boba Dylana oraz Pieśń torby na pawia Nicka Cave’a z udziałem tłumaczy Filipa Łobodzińskiego i Tadeusza Sławka w ramach festiwalu Stacja Literatura 23. Prowadzenie Jerzy Jarniewicz.

WIĘCEJ
01_WYWIADY__William Blake__Dopiero wyobraźnia wyzwoli rozum, czyniąc go faktycznie rozumnym

Dopiero wyobraźnia wyzwoli rozum, czyniąc go faktycznie rozumnym

wywiady / O KSIĄŻCE Krzysztof Siwczyk Tadeusz Sławek

Rozmowa Krzysztofa Siwczyka z Tadeuszem Sławkiem, towarzysząca wydaniu książki Williama Blake’a Wyspa na Księżycu, w tłumaczeniu Tadeusza Sławka, która ukazała się w Biurze Literackim 2 marca 2020 roku.

WIĘCEJ
03_RECENZJE__William Blake__Rewizyta z zaświatów na okoliczność lektury

Rewizyta z zaświatów na okoliczność lektury

recenzje / ESEJE Krzysztof Siwczyk

Recenzja Krzysztofa Siwczyka, towarzysząca wydaniu książki Williama Blake’a Wyspa na Księżycu, w tłumaczeniu Tadeusza Sławka, która ukazała się w Biurze Literackim 2 marca 2020 roku.

WIĘCEJ
04_RECENZJE__William Blake__List rozbitka z Wyspy na Księżycu

List rozbitka z Wyspy na Księżycu

recenzje / KOMENTARZE Tadeusz Sławek

Autorski komentarz Tadeusza Sławka, towarzyszący wydaniu książki Williama Blake’a Wyspa na Księżycu, w tłumaczeniu Tadeusza Sławka, która ukazała się w Biurze Literackim 2 marca 2020 roku.

WIĘCEJ