Nie gódź się

„Na co dzień uczestnicy warsztatów w Siennej pracują jako nauczyciele, urzędnicy, przedsiębiorcy, uczą się i studiują. Podczas czterech festiwalowych dni współtworzą jedną wielką rodzinę, dla której literatura jest sprawą najważniejszą” – pisał w „Gazecie Wyborczej” Grzegorz Nurek, a Grzegorz Chojnowski z Polskiego Radia dodawał: „Stacja Literatura to dziś jeden z najlepiej zorganizowanych i zaprogramowanych festiwali w Polsce”.

W 2018 roku w Stacji przywoływany był wiersz Boba Dylana „Czasy nadchodzą nowe”, który po pięćdziesięciu latach okazał się wyjątkowo aktualny, bo „dawny ład staje na głowie”, „świat nie myśli już jednakowo” i „wszystko jest do bitwy gotowe”. I rzeczywiście: „czasy nadeszły nowe”. W styczniu w Gdańsku został zamordowany Paweł Adamowicz, który jako gość festiwalu w 2008 roku przekonywał, że za pomocą słów można zmieniać świat.

Dzisiaj nie pozostaje nic innego i trzeba głośno wraz z Patti Smith zawołać: „Nie gódź się!”. Utwór „Radio Bagdad”, z którego pochodzi to hasło, powstał w 2003 roku w odpowiedzi na akcję militarną wojsk NATO w Iraku. Był sprzeciwem wobec „wojsk depczących wspaniałą tradycję Bagdadu, miasta uczonych i artystów”. „Nie gódź się z bliźniego niedolą, nie gódź się z bliźniego niedowładem” – śpiewała Smith i wołała: „wyciągnij dłoń”.

W maju już po raz drugi odbyło się narodowe pisanie wierszy i opowiadań, które stały się swoistą „instrukcją mówienia nie” przemocy fizycznej i psychicznej. Powstały teksty będące niezgodą na świat, w którym jest tyle wykluczanych i prześladowanych grup oraz mniejszości. Sprzeciwem wobec hejtu, poniżania, nietolerancji i łamania praw. Wyzysku i wykorzystywania. Niszczenia i głodu. Aktów terroru i wojen.

Przez kilka miesięcy na stronach magazynu literackiego biBLioteka trwał wybór trzydziestu książek poetyckich wydanych od 1989 do 2019 roku. Powstało zestawienie, które jest swoistym kanonem współczesnej poezji polskiej. We wrześniu ogłoszona zostanie dziesiątka książek, a podczas festiwalu finałowe rozstrzygniecie. Poznamy także najciekawszych krytyków z uczelni, który piszą eseje o wspomnianych książkach.

Stacja Literatury to nie tylko najstarszy tego typu festiwal w Polsce, ale także miejsce prezentacji twórczości bodaj największej liczby autorów. Swoje prezentacje w Forcie, Porcie, a teraz także w Stacji miało już ponad pół tysiąca twórców. W tym roku będzie to blisko 100 osób. Wśród gości znajdą się m.in. „nowe głosy z Europy” – dwójka poetów z Palestyny i Syrii: Rami Al-Aszek i Fadi Dżomar, mieszkający od kilku lat w Berlinie.

Znowu dużo będzie książek przekładowych. Na festiwalu, na który przygotowano w tym roku dwadzieścia premier zabrzmi twórczość: Elizabeth Bishop, Emily Dickinson, Pere Calders, Péter Nádas, Raymond Queneau, Patti Smith. Kilka lat temu za sprawą specjalnego bloku wydarzeń festiwal zapoczątkował renesans twórczości Zuzanny Ginczanki. Teraz jej wiersze powrócą za sprawą specjalnego widowiska muzyczno-teatralnego.

Nie zabraknie nowych książek takich autorów jak: Anna Adamowicz, Kacper Bartczak, Konrad Góra, Roman Honet, Joanna Łańcucka, Nina Manel, Anna Podczaszy, Jakub Pszoniak, Jan Rojewski, Bianka Rolando, a także świętujące jubileusze Joanna Mueller i Marta Podgórnik. Poznamy też „nowe głosy z Polski” (Maria Halber, Marcin Pierzchliński, Marcin Podlaski, Katarzyna Szaulińska, Antonina M. Tosiek, Aleksander Trojanowski).

Na scenie festiwalowej wystąpią także tłumacze i tłumaczki: Hanna Igalson-Tygielska, Filip Kaźmierczak, Filip Łobodziński, Anna Sawicka, Elżbieta Sobolewska, Andrzej Sosnowski i Tadeusz Sławek, a w roli prowadzących: Anna Kałuża, Natalia Malek, Karol Maliszewski, Dawid Mateusz, Joanna Mueller, Joanna Orska, Juliusz Pielichowski, Jakub Skurtys i Beata Stasińska. Za oprawę muzyczną odpowiada Paweł Szamburski.

Zaplanowano dwanaście Pracowni, w tym pięć w ramach projektów wydawniczych: „14. Połów. Poetyckie debiuty 2019”, „Debiuty prozą”, „Drugi i kolejny tom poetycki”, „Druga książka w Biurze Literackim”, „Poetyckie debiuty laureatów projektów”. Odbędą się także finały projektów: „Księgarnia z poezją” dla małych sklepów z książkami z całej Polski oraz „Tłumacz z uczelni” dla osób rozpoczynających przygodę z przekładem literackim.

Tegoroczna edycja to 62 wydarzenia, które tradycyjnie odbywać się będą w CETiK-u w Stroniu Śląskim oraz w kompleksie Czarna Góra w Siennej. Kiedy po raz pierwszy festiwal zawitał do liczącej 25 stałych mieszkańców miejscowości, do dyspozycji miał jedynie apartamenty, rok później pojawił się nowoczesny Aparthotel. Teraz pojawia się Czarna Perła – nowy obiekt, w którym został zaplanowany blok wydarzeń Czarna Góra Literatury.

Nowością będzie blok Family Meeting, w którym zostaną zaprezentowane zaprzyjaźnione ze Stacją instytucje i inicjatywy: Fundacja Rodziny Kochańskich, Instytut Kultury Miejskiej z Gdańska oraz Staromiejski Dom Kultury z Warszawy. Zaplanowano m.in.: koncerty Ola Walickiego, zespołu Szare Relaksy oraz widowisko „Ginczanka. Żar-Ptak” z udziałem Kamilli Baar-Kochańskiej, Doroty Jaremy i Pawła Szamburskiego.

„Wyjątkowa atmosfera” – te słowa oddają fenomen Stacji Literatura. „Największą wartością są ludzie” – podkreślano po ubiegłorocznej edycji. „Już dawno duch wszystkich właściwie spotkań nie był tak demokratyczny i przepojony poczuciem wzajemnej życzliwości i równości. Gdzieś padły bariery, które – jak zdarzało się w poprzednich latach – dzieliły wstępujące dopiero na scenę pokolenie twórców od uznanych gości”.

Czy i w tym roku będzie podobnie? Przekonamy się już w połowie września. Ci, którzy chcą się wybrać do Stronia Śląskiego i Siennej, będą mogli tradycyjnie skorzystać z festiwalowych autobusów z Krakowa, Warszawy i Wrocławia. Do dyspozycji przyjezdnych są noclegi w kompleksie Czarna Góra oraz w okolicznych miejscowościach. Wszystkie informacje na temat festiwalu można znaleźć na tej stronie.

wydarzenie na fb

dni

godziny

minuty

sekundy

program

niezbędnik

transport

więcej

miejsca wydarzeń

więcej

baza noclegowa

więcej

info

realizatorzy

więcej

multimedia

więcej

dziennikarze

więcej

wolontariat

więcej

organizatorzy

mecenasi

partnerzy