O Po tęczy

Te wier­sze wybie­ga­ją do przo­du tak szyb­ko i gwał­tow­nie, tak nagle zmie­nia się ich czę­sto­tli­wość, że nie spo­sób ich osza­co­wać – doma­ga­ją się lek­tu­ry zupeł­nie nowej, na pra­wach sta­no­wio­nych przez nie same, zupeł­nie pod prąd naszych ocze­ki­wań bądź przy­zwy­cza­jeń. Zatem odrzuć­my przy­zwy­cza­je­nia i rzuć­my się w wir, któ­ry zgo­to­wał nam poeta. Nie zdej­muj­my z nie­go żad­nej mia­ry; pozwól­my dotknąć się roz­krę­co­nym sło­wom i języ­kom; nie zasła­niaj­my się tym, co prze­czy­ta­li­śmy. Ta poezja dzie­je się na naszych oczach – war­to doce­nić wyjąt­ko­wość tego zda­rze­nia.

Jacek Guto­row

Język Sosnow­skie­go przy­po­mi­na „język” muzy­ki – niby nie zna­czy, a jest nośni­kiem impul­sów. W chwi­li speł­nie­nia nie ma cza­su na myśle­nie, kon­struk­cję – ta doko­nu­je się sama, cia­ło myśli w zastęp­stwie umy­słu. „Nie odzy­sku­ję przytomności./ Nie odzy­sku­ję przy­tom­no­ści”. Skła­da­nie obra­zów świa­ta jest jak defrag­men­to­wa­nie dys­ku – porząd­ku­je się dostęp­ne ele­men­ty tak, by pro­gra­my moż­na było uru­cha­miać szyb­ciej. Łącząc obce sobie frag­men­ty, uzy­sku­je się nar­ra­cję. Nie­zna­jo­ma na chwi­lę prze­sta­je być nie­zna­jo­mą: przy­da­rza się moment pew­no­ści po chwi­li zasko­cze­nia. „Dziw­nie­śmy dziś sfor­ma­to­wa­ni i skom­pre­so­wa­ni, Panie”.

Paweł Mac­kie­wicz

Roza­ne­ta odwra­ca­ła gło­wę twier­dząc, że „chy­ba zwa­riu­je” i szła zry­wać wrzo­sy. Owo potrój­ne pas powra­ca na każ­dej stro­nie Po tęczy. „Jaka jest krót­ka treść tego wier­sza?” Sje­nit, dio­ryt, tra­chit, por­fir, dia­baz, rio­lit, kwarc.

Kuba Mikur­da

„Zdję­cia, któ­re mi poka­zu­jesz, zosta­ły zro­bio­ne już po koń­cu świa­ta”, pisał Sosnow­ski w Zoo­mie. Gdzie koniec tęczy nie doty­ka zie­mi, tam koń­czą się poezja, język, świat. Po tęczy to zdję­cie z za-świa­tów, z po-świa­tów. To poezja po trau­mie koń­ca świa­ta, koń­ca języ­ka. Zapis tera­pii. „Czy są inne tro­py, oprócz psy­cho­tro­pów?”. Psy­cho­tro­py Po tęczy są dosko­na­łe. Sil­nie uza­leż­nia­ją.

Iga Nosz­czyk

W jed­nym ze swo­ich szki­ców Andrzej Sosnow­ski pisał, że nale­ży się zgu­bić w języ­ku, prze­mie­rzać go we wszyst­kich kie­run­kach, cze­kać na to, co przyj­dzie ze stro­ny języ­ka jako impuls do pisa­nia, trze­ba powie­rzyć się języ­ko­wi i dać się unieść w stro­nę tyleż nie­moż­li­we­go, co nie­uchron­ne­go mil­cze­nia. Po tęczy – jak żaden inny tom Sosnow­skie­go – przy­bli­ża się do owe­go wyci­sze­nia. Na hory­zon­cie poprzed­niej książ­ki maja­czył koniec pew­nej histo­rii i pew­ne­go spo­so­bu pisa­nia. Nie wia­do­mo, czy koniec już nastą­pił, czy został zaże­gna­ny, czy jedy­nie odro­czo­ny w cza­sie, prze­nie­sio­ny na inną stro­nę. Nowe wier­sze są niczym nie­wę­drow­ny wir języ­ka, któ­ry ścią­ga nas pod powierzch­nię słów, gdzie toczy się osza­ła­mia­ją­cy i śmier­tel­ny taniec zna­czeń.

Grze­gorz Jan­ko­wicz